چگونه شرکت‌های نرم‌افزاری به دانش‌بنیان تبدیل می‌شوند؟

شرکت‌های فعال در حوزه فناوری اطلاعات و نرم‌افزار نقش محوری در توسعه اقتصاد دانش‌بنیان دارند. با افزایش نیاز صنایع به محصولات نرم‌افزاری هوشمند و خدمات دیجیتال، شرکت‌ها به دنبال راهکارهایی هستند که بتوانند ظرفیت نوآوری خود را ارتقا دهند و به شرکت‌های دانش‌بنیان تبدیل شوند. دانش‌بنیان شدن یک شرکت نرم‌افزاری فراتر از تولید محصول است و شامل توسعه خلاقانه، بهره‌گیری از فناوری‌های پیشرفته، و ارائه خدماتی است که به شکل کامل نیاز بازار را برطرف کند.

این مسیر نیازمند برنامه‌ریزی دقیق، توسعه مستمر دانش فنی و رعایت استانداردهای مشخص است. شرکت‌های نرم‌افزاری موفق، با سرمایه‌گذاری در تحقیق و توسعه، آموزش نیروی انسانی و ایجاد فرآیندهای نوآورانه، می‌توانند محصولات و خدماتی ارائه دهند که هم کیفیت بالا دارند و هم در بازارهای داخلی و بین‌المللی رقابتی هستند. علاوه بر این، تبدیل شدن به شرکت دانش‌بنیان موجب تقویت اعتماد مشتریان، افزایش ارزش برند و ایجاد فرصت‌های همکاری با دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی می‌شود.

در ادامه این مطلب از تدبیرسینا همراه ما باشید تا مراحل تبدیل یک شرکت نرم‌افزاری به دانش‌بنیان، چالش‌ها، فرصت‌ها و نمونه‌های موفق این مسیر را بررسی کنیم و مسیر رشد و نوآوری در این صنعت را از نزدیک ببینید.

 

شرکت‌های نرم‌افزاری و نقش آن‌ها

شرکت‌های نرم‌افزاری واحدهایی هستند که محصولات دیجیتال و خدمات مبتنی بر فناوری اطلاعات و نرم‌افزار تولید می‌کنند. این شرکت‌ها می‌توانند شامل تولیدکنندگان برنامه‌های کاربردی، پلتفرم‌ها، سامانه‌های سازمانی، نرم‌افزارهای بانکی و فین‌تک، راهکارهای اینترنت اشیا و شبیه‌سازها باشند. شرکت‌های نرم‌افزاری با بهره‌گیری از تیم‌های فنی متخصص، قابلیت توسعه محصولات پیچیده و هوشمند را دارند که می‌تواند نیازهای متنوع صنایع و کاربران را برطرف کند.

شرکت‌های نرم‌افزاری در مسیر دانش‌بنیان شدن، باید توانایی مدیریت پروژه‌های بزرگ، توسعه مستمر نرم‌افزار و به‌روزرسانی قابلیت‌ها را داشته باشند. این شرکت‌ها علاوه بر تولید نرم‌افزار، قادرند دانش فنی خود را به توسعه محصولات جدید منتقل کنند و بهبود مستمر کیفیت خدمات و عملکرد محصولات را تضمین کنند.

 

ویژگی‌های اصلی شرکت‌های نرم‌افزاری دانش‌بنیان

شرکت‌های فعال در حوزه فناوری اطلاعات و نرم‌افزار برای دریافت تأییدیه دانش‌بنیان باید چند ویژگی کلیدی داشته باشند. این ویژگی‌ها شامل تولید کامل محصول در داخل شرکت، استفاده از فناوری سطح بالا و تکمیل بودن محصول است.

در ادامه با ما همراه باشید تا به این ویژگی ها بپردازیم: 

تولید محصول در شرکت؛

یکی از مهم‌ترین معیارها برای دانش‌بنیان شدن، تولید محصول به دست تیم داخلی شرکت است. مالکیت فکری و تسلط فنی بر محصول یکی از ارکان اصلی ارزیابی است. اگرچه استفاده از ابزارها و کتابخانه‌های متن‌باز (Open Source) مرسوم است، اما محصول نهایی نباید صرفاً حاصل یکپارچه‌سازی (Assembly) یا تغییر ظاهر کدهای آماده باشد. تیم فنی شرکت باید نشان دهد که تغییرات بنیادین در معماری یا هسته نرم‌افزار ایجاد کرده و بر تمام لایه‌های محصول تسلط کامل دارد. این رویکرد باعث می‌شود که شرکت کنترل کامل بر محصول خود داشته باشد و قادر باشد آن را به‌صورت مستمر بهبود دهد. تمامی کدنویسی، رفع اشکال و توسعه قابلیت‌های جدید باید توسط تیم فنی داخلی انجام شود تا محصول قابلیت رقابت در بازار را داشته باشد.

استفاده از فناوری سطح بالا؛ 

محصول نرم‌افزاری که قصد دریافت گواهی دانش‌بنیان دارد، باید از سطح فناوری بالاتری نسبت به میانگین بازار برخوردار باشد. این محصولات باید با فناوری‌های مدرن طراحی شوند و بتوانند نیازهای کاربران و مشتریان را به شکل بهینه برطرف کنند. برای مثال نرم‌افزارهای مدیریت منابع سازمانی یا پلتفرم‌های تحلیل داده در حوزه فناوری اطلاعات و نرم‌افزار باید قابلیت پردازش همزمان حجم بالای داده‌ها و ارائه گزارش‌های دقیق را داشته باشند. فناوری به کار رفته باید به‌گونه‌ای باشد که محصول در برابر رقبای مشابه عملکرد بالاتری ارائه دهد و بتواند به نیازهای آینده نیز پاسخگو باشد.

تکمیل بودن محصول؛ 

محصول باید حداقل در مرحله نمونه آزمایشگاهی (MVP) دارای کارکرد باشد. البته برای بهره‌مندی از برخی حمایت‌های سطح بالا (مانند معافیت مالیاتی)، محصول باید به مرحله تجاری‌سازی و فروش رسیده باشد. محصول باید قابلیت ارائه به مشتری بالقوه را داشته باشد و تمامی ماژول‌ها و امکانات اصلی آن تکمیل شده باشند. معاونت علمی و فناوری در ارزیابی محصول به این نکته توجه دارد که صرف ارائه ایده یا طرح اولیه کفایت نمی‌کند و محصول باید آماده ارائه در بازار باشد. این معیار باعث می‌شود که محصول به‌صورت واقعی مورد ارزیابی قرار گیرد و قابلیت‌های آن به اثبات برسد.

 

دسته‌بندی محصولات نرم‌افزاری دانش‌بنیان

در حوزه فناوری اطلاعات و نرم‌افزار، محصولات قابل تأیید دانش‌بنیان به چند دسته تقسیم می‌شوند. هر دسته ویژگی‌ها و کاربردهای مخصوص به خود را دارد و شرکت‌ها می‌توانند با توجه به نوع محصول خود اقدام به دریافت گواهی دانش‌بنیان کنند.

 

این دسته عبارت‌اند: 

برنامه‌های کاربردی؛ 

برنامه‌های کاربردی گسترده‌ترین دسته محصولات نرم‌افزاری هستند. این برنامه‌ها شامل نرم‌افزارهای تولید و ویرایش محتوا، نرم‌افزارهای مدیریت منابع سازمانی، سامانه‌های یادگیری الکترونیکی، نرم‌افزارهای بانکی و فین‌تک، راهکارهای اینترنت اشیا و پلتفرم‌های کسب و کار می‌شوند. برنامه‌های کاربردی باید قابلیت استفاده در محیط‌های مختلف و پاسخگویی به نیاز تعداد بالایی از کاربران را داشته باشند.

 

پلتفرم‌ها؛ 

پلتفرم‌ها به سکوهایی گفته می‌شوند که تمرکز آن‌ها بر مدیریت و تحلیل داده است. این دسته شامل سامانه‌های مبتنی بر داده‌های مکانی، سامانه‌های نظارت محیطی، مدیریت ناوگان حمل و نقل، ابزارهای DevOps و سایر پلتفرم‌هایی است که امکان پردازش داده و ارائه خدمات هوشمند به کاربران را فراهم می‌کنند. پلتفرم‌های دانش‌بنیان باید قادر باشند نیازهای سازمان‌ها و کاربران را به‌صورت پویا و مستمر برطرف کنند.

 

زیرساخت‌ها؛ 

زیرساخت‌ها شامل تمامی نرم‌افزارهایی است که با سیستم‌ها و شبکه‌های کلان ارتباط دارند. این دسته شامل نرم‌افزارهای زیرساخت شبکه، نرم‌افزارهای ذخیره‌سازی و مدیریت پردازش فیزیکی و مجازی، نرم‌افزارهای جامع زیرساخت مانند HPC و VPS می‌شود. محصولات زیرساختی دانش‌بنیان باید قابلیت مدیریت منابع گسترده، افزایش بهره‌وری و امنیت اطلاعات را فراهم کنند.

 

توسعه محصولات و بهبود مستمر

شرکت‌های نرم‌افزاری با به‌کارگیری فناوری اطلاعات و نرم‌افزار می‌توانند محصولات خود را به‌صورت مستمر بهبود دهند، بازخورد کاربران را دریافت کنند و ویژگی‌های جدید اضافه کنند. این روند توسعه موجب افزایش کیفیت محصول و رضایت مشتریان می‌شود و شرکت را در مسیر تبدیل شدن به یک سازمان دانش‌بنیان موفق هدایت می‌کند.

 

تسهیلات شرکت‌های دانش‌بنیان در حوزه نرم‌افزار

شرکت‌های دانش‌بنیان نرم‌افزاری می‌توانند از تسهیلات متنوعی بهره‌مند شوند، از جمله معافیت مالیاتی، بودجه پژوهشی، حضور در نمایشگاه‌ها و استفاده از صندوق توسعه ملی. این حمایت‌ها سرمایه‌گذاری بیشتری بر توسعه فناوری اطلاعات و نرم‌افزار را ممکن می‌سازد و شرکت‌ها را قادر می‌سازد محصولات پیشرفته‌تری ارائه کنند.

 

روند دانش‌بنیان شدن شرکت‌ها

فرآیند دانش‌بنیان شدن شرکت‌های نرم‌افزاری شامل ثبت نام در سامانه مربوطه، ارائه مدارک محصول، ارزیابی توسط کارشناسان و بررسی تطبیق محصول با استانداردهای فناوری اطلاعات و نرم‌افزار است. ارزیابان محصول و مدارک ارائه شده را بررسی می‌کنند و در صورت تأیید، شرکت به عنوان شرکت دانش‌بنیان معرفی می‌شود. این فرآیند به شرکت‌ها امکان می‌دهد محصولات خود را بهینه کنند و از حمایت‌های قانونی بهره‌مند شوند.

جمع‌بندی 

دانش‌بنیان شدن شرکت‌های نرم‌افزاری فرآیندی جامع است که نیازمند رعایت استانداردهای مشخص، استفاده از فناوری اطلاعات و نرم‌افزار پیشرفته و تولید محصول به‌صورت داخلی است. شرکت‌های نرم‌افزاری با بهره‌گیری از فناوری و نوآوری می‌توانند محصولات با کیفیت بالا ارائه دهند، قابلیت رقابت در بازارهای داخلی و بین‌المللی را افزایش دهند و از تسهیلات قانونی بهره‌مند شوند. تمرکز بر توسعه فناوری اطلاعات و نرم‌افزار، نوآوری و تکمیل محصول، کلید موفقیت شرکت‌های نرم‌افزاری در مسیر دانش‌بنیان شدن است.

برای کسب راهنمایی تخصصی، بررسی تجربه‌های موفق و دریافت راهکارهای عملی برای رشد کسب‌وکارهای فناورانه، همین حالا با تیم تدبیرسینا تماس بگیرید. ما آماده‌ایم تا شما را در مسیر توسعه نوآوری، بهبود فرآیندها و افزایش رقابت‌پذیری همراهی کنیم.

 

سوالات متداول 

در این بخش ما به سوالاتی ممکن است در طی خواندن مقاله برای شما پیش آمده است جواب داده ایم پس با دقت بخوانید تا بتوانید سوالات خود را برطرف کنید.

شرکت نرم‌افزاری چه ویژگی‌هایی باید داشته باشد تا دانش‌بنیان شود؟

تولید کامل محصول در شرکت، استفاده از فناوری پیشرفته و تکمیل بودن محصول سه ویژگی اصلی هستند.

 

 

آیا استفاده از نرم‌افزارهای متن باز امکان دریافت گواهی دانش‌بنیان را محدود می‌کند؟

بله، محصول باید به طور کامل توسط تیم داخلی شرکت توسعه یابد و وابستگی اصلی به نرم‌افزار متن باز قابل قبول نیست.

 

 

محصولات دانش‌بنیان باید به چه مرحله‌ای از توسعه برسند؟

 محصول باید حداقل به مرحله نمونه اولیه عملیاتی برسد و قابلیت ارائه به مشتری را داشته باشد.

 

چه نوع نرم‌افزارهایی در دسته برنامه‌های کاربردی قرار می‌گیرند؟

نرم‌افزارهای مدیریت منابع، تولید محتوا، یادگیری الکترونیکی، فین‌تک، اینترنت اشیا و شبیه‌سازها.

 

 

شرکت‌های نرم‌افزاری از چه تسهیلاتی بهره‌مند می‌شوند؟

معافیت مالیاتی، بودجه پژوهشی، حضور در نمایشگاه‌ها، صندوق توسعه ملی و سایر حمایت‌های قانونی.

 

مراحل ثبت و ارزیابی برای دریافت گواهی دانش‌بنیان چگونه است؟

ثبت نام در سامانه، ارائه مدارک محصول، ارزیابی توسط کارشناسان و تأیید نهایی توسط معاونت علمی.